Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB)
2 yıl ya da daha az hapis ya da adli para cezasında hükmün 5 yıllık denetim süresince sonuç doğurmaması. Süre sorunsuz geçerse dava düşer.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, mahkemenin kurduğu mahkûmiyet hükmünün belirli bir denetim süresince sanık hakkında hukuki sonuç doğurmamasıdır. Denetim süresi sorunsuz geçerse hüküm ortadan kaldırılır ve davanın düşmesine karar verilir.
Madde, Anayasa Mahkemesinin 10 Temmuz 2025 tarihli iptal kararının ardından 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla yeniden düzenlendi. Aşağıdaki bilgiler yeni metne dayanır.
Koşullar (CMK 231/5-6)
- Hükmolunan ceza 2 yıl ya da daha az süreli hapis veya adli para cezası olmalıdır.
- Sanık daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olmalıdır.
- Mahkeme, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışlarına bakarak yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varmalıdır.
- Suçun yol açtığı zarar aynen iade, eski hâle getirme ya da tazminle tamamen giderilmelidir. Zarar hemen giderilemiyorsa, denetim süresince aylık taksitlerle ödenmesi koşuluyla da karar verilebilir.
Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklıdır.
Denetim süresi
- Sanık 5 yıl denetim süresine tabi tutulur. Bu sürede dava zamanaşımı durur.
- Mahkeme 1 yılı geçmemek üzere eğitim programına devam, gözetim altında çalışma ya da belirli yerlere gitmeme gibi denetimli serbestlik yükümlülükleri belirleyebilir.
- Denetim süresi içinde kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle yeniden hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemez.
- Açıklanması geri bırakılan hükümdeki hapis cezası ertelenemez ve kısa süreliyse seçenek yaptırıma çevrilemez.
Sonuçlar
- Denetim süresinde kasten yeni bir suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa hüküm ortadan kaldırılır, dava düşer.
- Kasten yeni bir suç işlenir ya da yükümlülüklere aykırı davranılırsa mahkeme hükmü açıklar. Mahkeme sanığın durumunu değerlendirerek cezanın yarısına kadar bir kısmının infaz edilmemesine, koşulları varsa ertelemeye ya da seçenek yaptırıma karar verebilir.
- Karar buna özgü bir sisteme kaydedilir. Bu kayıt yalnız bir soruşturma ya da kovuşturmayla bağlantılı olarak savcı, hâkim ya da mahkeme istediğinde kullanılabilir.
- Karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir.
Uygulanmayan suçlar
İşkence ve eziyet suçları ile kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa'nın 17. maddesi kapsamında kötü muamele sayılabilecek suçlarda hükmün açıklanmasının geri bırakılması uygulanmaz.